Gan nhiễm mỡ thường được phát hiện tình cờ qua siêu âm. Tuy nhiên, không ít người cho rằng chỉ cần men gan bình thường hoặc sử dụng sản phẩm “bổ gan” là có thể yên tâm. Trên thực tế, việc đánh giá và kiểm soát bệnh cần nhiều hơn thế.

MEN GAN BÌNH THƯỜNG KHÔNG CÓ NGHĨA LÀ BỆNH NHẸ

AST và ALT là các chỉ số giúp đánh giá tổn thương tế bào gan. Tuy nhiên, men gan bình thường không đồng nghĩa với việc gan không bị xơ hóa. Vì vậy, chỉ dựa vào kết quả xét nghiệm này để nhận định mức độ bệnh có thể dẫn đến chủ quan.

Theo hướng dẫn chuyên môn của châu Âu năm 2024, người mắc gan nhiễm mỡ cần được đánh giá nguy cơ xơ hóa gan khi phù hợp. Bác sĩ có thể sử dụng chỉ số FIB-4 để sàng lọc ban đầu, sau đó cân nhắc các phương pháp như đo độ đàn hồi gan tùy kết quả và tình trạng cụ thể. Người bệnh không nên tự đánh giá mức độ bệnh chỉ bằng một chỉ số hoặc công cụ tính điểm trên mạng.

KHÔNG UỐNG RƯỢU BIA VẪN CÓ NGUY CƠ

Gan nhiễm mỡ không chỉ liên quan đến rượu bia. Bệnh gan nhiễm mỡ liên quan rối loạn chuyển hóa (MASLD) có thể xuất hiện cùng tình trạng thừa cân, tăng vòng bụng, rối loạn đường huyết, mỡ máu hoặc tăng huyết áp.

Do đó, kiểm soát gan nhiễm mỡ cần đi cùng việc đánh giá sức khỏe chuyển hóa và tim mạch. Hạn chế hoặc tránh rượu bia, kiểm soát cân nặng, duy trì chế độ ăn hợp lý và vận động thường xuyên là những việc người bệnh nên trao đổi với bác sĩ để xây dựng kế hoạch phù hợp.

SẢN PHẨM “THẢI ĐỘC GAN” KHÔNG THAY THẾ ĐIỀU TRỊ

Các sản phẩm được quảng cáo là “làm sạch” hay “thải độc gan” không thể thay thế việc đánh giá y tế và kiểm soát các yếu tố nguy cơ. Người bệnh không nên tự ý sử dụng sản phẩm bổ sung với kỳ vọng loại bỏ mỡ trong gan, bởi một số sản phẩm còn có thể gây hại cho gan.

Với người thừa cân hoặc béo phì, giảm cân bền vững có thể giúp cải thiện tình trạng gan nhiễm mỡ. Một nghiên cứu theo dõi 293 người mắc viêm gan nhiễm mỡ trong 52 tuần ghi nhận mức giảm cân càng lớn có xu hướng đi kèm mức cải thiện mô gan càng rõ. Tuy nhiên, kết quả nghiên cứu không bảo đảm mọi người đều đạt hiệu quả giống nhau.

Người bệnh nên bắt đầu từ những thay đổi vừa sức như giảm đồ uống có đường, điều chỉnh khẩu phần ăn, tăng vận động và hạn chế ngồi lâu. Kế hoạch giảm cân cần phù hợp với thể trạng; người có cân nặng bình thường không nên tự áp dụng chế độ giảm cân mạnh.

Gan nhiễm mỡ cần được theo dõi và kiểm soát lâu dài, thay vì chỉ quan tâm đến chỉ số men gan. Khi đi khám, người bệnh nên trao đổi với bác sĩ về nguy cơ xơ hóa gan, các yếu tố chuyển hóa đi kèm và kế hoạch chăm sóc phù hợp.